Okullardaki personel yetersizliği gerekçe gösterilerek eğitimcilere dayatılan birden fazla nöbet görevi, idare ile öğretmenleri bir kez daha karşı karşıya getirdi. Toplu sözleşme gereği ikinci nöbetin karşılığında herhangi bir ek ders ödemesi yapılmaması sendikaları eylem kararı almaya sevk etti. Sendika kararına uyarak angarya nöbete çıkmayan öğretmenlere verilen disiplin cezaları ise yargı duvarına tosladı.
Ücretsiz İkinci Nöbet Tartışması Büyüyor
Mevzuatta ihtiyaç halinde birden fazla nöbet verilebileceğine dair düzenlemeler yer alsa da Toplu Sözleşme hükümlerine göre öğretmenlere haftada yalnızca en fazla 3 saatlik nöbet ücreti ödenebiliyor. Bu durum, okul idareleri tarafından re'sen yazılan ikinci ve üçüncü nöbetlerin tamamen karşılıksız kalmasına yol açıyor. Eğitimciler bu uygulamayı ücretsiz angarya olarak nitelendirerek haklı tepkilerini dile getiriyor.
Bakanlığın Ceza Genelgesi Yargıdan Döndü
Millî Eğitim Bakanlığı ve mülga Devlet Personel Başkanlığı görüşlerinde, sendika eylemlerine dayanılarak nöbet tutulmamasının yasal dayanağının bulunmadığı savunuluyordu. Nöbete çıkmayan öğretmenler hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesi uyarınca aylıktan kesmeye varan disiplin soruşturmaları açıldı ve ek ders ücretleri kesildi. Ancak idare mahkemeleri, sendika kararı doğrultusunda yapılan eylemleri demokratik bir hak kabul ederek verilen tüm cezaları tek tek iptal etti.
Mevzuata Göre Kimler Nöbetten Muaf Tutuluyor?
Mevcut yönetmelik hükümleri incelendiğinde belirli şartları taşıyan öğretmenlerin nöbet görevinden muaf sayıldığı görülüyor:
İhtiyaç duyulmaması kaydıyla 20 yılını dolduran kadın ve 25 yılını dolduran erkek öğretmenler, Hamileliğin 24. haftasından itibaren doğum sonrası analık iznini takip eden 2 yıl boyunca isteğe bağlı olarak kadın öğretmenler, Engelli eğitimciler ile bakmakla yükümlü olduğu engelli yakını ya da özel eğitim ihtiyacı olan çocuğu bulunan öğretmenler.Hukuki açıdan hak kaybı yaşamak istemeyen eğitim çalışanlarının, bağlı bulundukları sendikanın aldığı eylem kararını önceden bir dilekçe ekinde okul idaresine resmi olarak bildirmeleri tavsiye ediliyor.
Konuyla İlgili Sık Sorulan Sorular
1. Bir öğretmene haftada birden fazla nöbet görevi verildiğinde ek ders ücreti ödenir mi?
Hayır, yürürlükteki toplu sözleşme hükümleri doğrultusunda öğretmenlere haftalık en fazla 3 saat nöbet ek ders ücreti tahakkuk ettirilir; ilave nöbetler için ek bir ödeme yapılmamaktadır.
2. Sendika kararına uyarak ikinci nöbeti tutmayan öğretmene ceza verilebilir mi?
Okul yönetimleri 657 sayılı Kanun kapsamında disiplin cezası uygulayabilse de idare mahkemeleri bu yaptırımları sendikal eylem hakkı kapsamında hukuka aykırı bularak iptal etmektedir.
3. İkinci nöbet eylemine katılacak öğretmenin ne yapması gerekir?
Öğretmenin, mağduriyet yaşamaması ve idari süreçte haklılığını belgelendirebilmesi için üyesi olduğu sendikanın eylem kararını okul idaresine yazılı bir dilekçeyle sunması gerekmektedir.